De gevel die stad, natuur en data verbindt

Steeds meer Europeanen leven in dichtbebouwde steden waar extreme hitte, hevige neerslag en luchtvervuiling om concrete maatregelen vragen. Klimaatadaptatie dringt zich op en groene gevels gelden daarbij als een veelbelovend instrument: ze kunnen temperaturen temperen, regenwater bufferen en de luchtkwaliteit en biodiversiteit verbeteren. In de praktijk blijken ze die belofte maar gedeeltelijk waar te maken.

"Gevelgroen wordt vaak als oplossing gezien, maar huidige systemen zijn doorgaans generiek ontworpen en nauwelijks aanpasbaar aan specifieke gebouw- en stedelijke randvoorwaarden," vertelt Simon Desimpelaere, co-founder van Kreate 3D.

Ook het beheer is omslachtig en de kennis over de werkelijke prestaties blijft beperkt. "Hun prestaties zijn vaak gebaseerd op aannames en éénmalige metingen, zonder continue monitoring," vult Simon aan. "Daardoor blijven ze moeilijk schaalbaar en inzetbaar in grootschalige renovaties, én zijn duurzaamheidsclaims moeilijk te staven." Precies daar willen Vertico en Kreate 3D het verschil maken.

Vertico is specialist in robotgestuurde 3D-betonprinttechnologie. Het bedrijf ontwikkelt industriële hardware, software en additive manufacturing voor bouwtoepassingen. Pieter Haverkorn van Rijsewijk, Business Controller bij Vertico: “Wij ontwikkelen o.a. biochar-beton, een licht en sterk materiaal dat bijzonder geschikt is voor complexe gevelontwerpen. Zo maken we industrieel maatwerk betaalbaar."

Kreate 3D is een jong ontwerpbureau gespecialiseerd in parametrisch en generatief ontwerp. Anthony Brouwers, co-founder van Kreate 3D: “Onze expertise zit in digitale ontwerpintelligentie en het genereren van geometrieën die automatisch worden afgestemd op hoeveel zon, geluid en biodiversiteit een gevel aankan. We zorgen dat elke groene muur een perfecte fit krijgt voor het gebouw én zijn omgeving.”

Samen ontwikkelen ze een modulair gevelelement, volledig 3D-geprint uit biochar-beton, waarin functies als thermische isolatie, waterbeheer, geluidsdemping en biodiversiteit van bij aanvang zijn geïntegreerd. "Dankzij parametrisch ontwerp stemmen we elke module af op de kenmerken van de locatie, denk aan oriëntatie, geluidsoverlast of waterafvoer," legt Anthony uit.

Parallel worden temperatuursensoren, luchtkwaliteitsmeters en vochtmonitoren ingebouwd en gekoppeld aan een cloudplatform. "Doordat we sensoriek en dataverzameling voorzien vanaf de ontwerpfase, kunnen we prestaties aantoonbaar maken en het onderhoud sturen op feitelijke condities in plaats van aannames," vult Anthony aan.

Het nieuwe gevelsysteem wordt zo een meetbare bijdrage aan klimaatadaptatie in de stad. De modules dempen geluid, bufferen regenwater, reduceren energieverliezen door thermische isolatie en creëren microhabitats voor planten en dieren. Dat alles in één geïntegreerd ontwerp.

De materiaalkeuze en het circulaire ontwerp versterken die ambitie. Pieter: “Biochar-beton vervangt conventionele grondstoffen door een hernieuwbare, biogebaseerde component, wat resulteert in een aantoonbare reductie van CO₂-uitstoot en een lager materiaalgewicht zonder in te boeten op structurele prestaties. De modules zijn bovendien modulair opgebouwd, demontabel en individueel vervangbaar waardoor onderhoud en reparatie mogelijk wordt zonder de volledige gevel te vervangen.”

Vastgoedeigenaren en bedrijven krijgen tot slot objectieve data over thermische werking, waterbuffering en luchtkwaliteit, die direct inzetbaar is voor ESG rapportage en duurzaamheidsverantwoording.

• Subsidiebedrag: 249.788,35 euro EFRO steun
• Projectpartners: Vertico en Kreate 3D
• Provincies: Noord-Brabant en Antwerpen
• Thema: duurzaam ondernemen