Inspiratiedag houtige kleine landschapselementen

Op maandag 12 oktober ontdek je alle aspecten van de houtige kleine landschapselementen (KLE's) zoals bomenrijen, houtkanten, heggen en bosjes. Deze KLE's zorgen voor meer biodiversiteit, klimaatbestendigheid én een mooier landschap tussen dorpen, steden en natuurgebieden. Een dag vol lezingen en inspiratiesessies.

KLEVVER | 12/10/2026

DSC09067

Hoe kunnen bomen en struiken helpen om onze landschappen leefbaar te houden?

Meer dan 100 experten en professionals uit de praktijk kwamen op 12 oktober samen voor een dag vol kennis en inspiratie rond de waarde van bomen en struiken in ons landschap. Al zijn het kleine elementen in het landschap, ze houden het leefbaar. Ze bieden schaduw en verkoeling bij warme dagen, voedsel voor lokale plant- en diersoorten en maken het landschap aangenaam om te wandelen en ontspannen. Met de inspiratiedag willen de partners in het project KLEVVER meer samenwerking stimuleren rond deze landschapselementen.

Het duurzaam aanleggen, beheren en behouden van houtige kleine landschapselementen blijft een grote uitdaging. Daarom brachten de partners van het KLEVVER‑project in het Provinciehuis Antwerpen meer dan honderd deelnemers samen voor een inspiratiedag rond deze markante landschapsstructuren. Deelnemers kregen een brede blik op het ecologische, cultuurhistorische en klimaatkundige belang van hagen, houtkanten en bomenrijen, én ontdekten hoe ze in de praktijk kunnen bijdragen aan herstel en beheer. Experts, beleidsmakers en terreinbeheerders wisselden kennis, ervaringen en concrete oplossingen uit.

Als organisator van de dag, zet ook de provincie Antwerpen in op het aanplanten en onderhouden van houtige kleine landschapselementen. Gedeputeerde voor Milieu en Natuur Jan De Haes legt uit.

“Van een kleine struik tot een mooie bomenrij of heg, de provincie Antwerpen zet volop in op deze landschapselementen. Daarom willen we in de periode 2025 – 2031 ook 150 ha nieuw bos en houtkanten aanleggen. Zo beschermen we de biodiversiteit en werken we aan een klimaatveilige provincie.”

Jan De Haes
Gedeputeerde voor Milieu en Natuur

 

Sprekers uit Vlaanderen en Nederland maakten duidelijk dat deze elementen niet alleen natuur verbinden en biodiversiteit ondersteunen, maar ook een belangrijke rol spelen in klimaatadaptatie en het bewaren van erfgoed. Deelnemers kregen daarnaast concrete handvatten om zelf aan de slag te gaan: van vergunningen en financiering tot samenwerking met landbouwers en het slim inzetten van lokaal hout. Verschillende voorbeelden toonden hoe gerichte acties het landschap zichtbaar kunnen verbeteren en hoe lokale initiatieven elkaar kunnen versterken.

Deel deze pagina

Artikel
 - 10/01/2026
Knotcursus RLRL
KLEVVER
Knotcursus RLRL in Boechout meteen volzet
In Boechout schreven vrijwilligers zich op 10 januari massaal in voor de knotcursus van Regionaal Landschap Rivierenland. De beschikbare plaatsen waren binnen de kortste keren ingevuld. Het grote enthousiasme toont dat steeds meer mensen actief willen bijdragen aan het beheer van knotbomen én tegelijkertijd genieten van duurzaam houtgebruik. Door het succes staat inmiddels een hele reeks geïnteresseerden op de wachtlijsten wordt een extra cursus gepland. Tijdens de cursus maakten de deelnemers kennis met het ambacht van knotten. De voormiddag stond in het teken van theorie: wat zijn knotbomen, waarom zijn ze belangrijk en hoe werk je veilig met gereedschap? In de namiddag gingen de cursisten zelf aan de slag in het winterse landschap, onder begeleiding van ervaren boomverzorger Brecht De Klerck. Knotbomen zijn van grote waarde voor het Vlaamse landschap. Ze bieden onderdak aan planten en dieren en geven het open landschap zijn karakteristieke uitzicht. Tegelijk vragen ze regelmatig onderhoud: afhankelijk van de soort moeten knotbomen elke vijf tot negen jaar worden geknot. Zonder tijdig beheer dreigen scheuren, veiligheidsrisico’s en verlies van waardevol hout. De reacties van de deelnemers waren enthousiast: “Het is heerlijk om te knotten. Je werkt buiten, zorgt voor het voortbestaan van de boom en ontmoet nieuwe mensen. Ik kijk ernaar uit om alles wat we in de knotcursus leerden in de praktijk te brengen en dit samen met mijn man te ontdekken als onze nieuwe hobby,” vertelt Joke Thomassen. De cursus maakt deel uit van Goed Geknot, een project waarbij vrijwilligers knotbomen gratis onderhouden in ruil voor het hout, dat vaak als brandhout wordt gebruikt. Zo blijven knotbomen gezond, gaat er geen hout verloren en draagt het project bij aan lokale betrokkenheid en biodiversiteit. De knotcursus kwam tot stand dankzij KLEVVER, een Interreg-project dat via een vrijwilligerswerking biodiversiteit en landschapsherstel in Vlaanderen en Nederland ondersteunt, en met financiële steun van Provincie Antwerpen.