Kademuur Korendijk-Kinderdijk - Middelburg
Natuurinclusief
Doelsoorten:
Vogels: Huismus
Vleermuizen: Gewone dwergvleermuis, laatvlieger, baardvleermuis, gewone grootoorvleermuis, watervleermuis.
Toegepaste maatregelen:
- Opbouwkasten
- Riool dichtgemaakt voor winterverblijf van vleermuizen
- Inbouwkast winterverblijf vleermuizen
- 2x huismussentil
- Zaadzitbanken geplaatst
- Gevelgroen kademuur
- Vergroten van de boomspiegels
- Goot waterdoorlatend gemaakt voor de beplanting kademuur
Gebouwdelen: Gevel van kademuur, op de kade en deel van oude riolering in de kade voor winterverblijf vleermuizen.
renovatieproject
Locatie: Korendijk- Kinderdijk Middelburg, Zeeland, Nederland
Opdrachtgever: Gemeente Middelburg
Projectcoördinator: Angelo Commelin
Projectpartner(s): Melk & Honingh ecologie en restauratieadviseur BBA Sinke
Ontwerper: Gemeente Middelburg
Aannemer: Bouwgroep Peters en Aannemersbedrijf Jac Ton
Gebruikers(s): Gemeente en inwoners van Middelburg
Kostprijs: € 1.580.000 (kosten faunainclusieve maatregelen: €80.000, geen externe financiering)
Timing:
Januari 2023 – april 2025
Start + einde voorbereiding: Jan – Feb 2023
Start + einde verwerving – juli-augustus 2023
Start uitvoering september 2023 + oplevering april 2025
Start ingebruikname april 2025
Contactpersoon: Angelo Commelin (A.Commelin@middelburg.nl) en Bas Wattel (B.Wattel@middelburg.nl)
Natuurinclusieve restauratie kademuren in Middelburg
Gemeente Middelburg concentreert zich binnen het project op het natuurinclusief restaureren van de kademuren langs de Korendijk en de Kinderdijk in de stad. Deze historische muren herbergen diverse zeldzame planten, waardoor de restauratie een delicate balans vereist. Het is een pilotproject, waarbij het succes van de natuur inclusieve aanpak nog onzeker is. De hoop is dat door zorgvuldig planten terug te plaatsen en te behouden, Middelburg kan aantonen dat het mogelijk is om historische kademuren op een natuur inclusieve wijze te restaureren, zelfs in het hart van een historische stad. Dit zou Middelburg tot een voorbeeld maken voor vergelijkbare projecten in de toekomst. Het doel is niet alleen het behoud van de historische uitstraling, maar ook het versterken van de relatie tussen natuur en bouw.
Om de planten tijdens de restauratie te behouden, worden ze zorgvuldig in kaart gebracht en verwijderd, waarna ze tijdelijk worden opgeslagen. Na de restauratie worden ze zorgvuldig teruggeplaatst, waarbij speciale technieken zoals speciale mortel of glaswol worden gebruikt om hun overlevingskansen te vergroten. “Naast de kademuren worden ook boomvakken vergroot en kwetterbosjes aangelegd op de kade, met als doel verdere bevordering van de biodiversiteit en het versterken van de fauna in de binnenstad zoals de verschillende vleermuizen en huismussen.
Het project wordt geleid door Angelo Commelin, die verantwoordelijk is voor het civiele aspect van de restauratie, en Bas Wattel, de stadsecoloog, die zich richt op ecologie en biodiversiteit. Het hoofddoel is om de historische kademuren te herstellen naar hun oorspronkelijke staat, inclusief de flora die er ooit groeide.
Voor meer informatie, zie de website van de gemeente Middelburg.
Renovatiewerkzaamheden aan kademuren, waarbij muurvegetatiespots zichtbaar zijn
©Gemeente Middelburg
Het project in een notendop
Het doel was het natuurinclusief restaureren van de historische kademuren langs de Korendijk en Kinderdijk in Middelburg, waarbij zeldzame muurplanten behouden blijven en biodiversiteit wordt versterkt. Bovendien sluit het aan op het bredere Europese project Natuur‑inbouw om fauna en flora structureel een plek te geven in de gebouwde omgeving.
Deze resultaten werden behaald
- Zeldzame muurplanten zijn zorgvuldig verwijderd, opgeslagen en teruggeplaatst met speciale mortel en glaswol.
- Boomvakken zijn vergroot en kwetterbosjes zijn aangelegd.
- De historische uitstraling is behouden, biodiversiteit versterkt.
We zijn blij met:
- Combinatie van erfgoedbehoud en natuurinclusieve maatregelen.
- Innovatieve technieken om plantoverleving te vergroten.
- Nauwe samenwerking tussen civiele en ecologische expertise.
Dit was moeilijker:
Als pilotproject moeten sommige resultaten nog blijken.
Afgeronde renovatie kademuren met teruggeplaatste planten en vergrote boomspiegels
©Gemeente Middelburg
FASE 1: Voorbereiding van het project
- Opgestart door gemeente Middelburg; onderdeel van Natuur-inbouw.
- Doelsoorten: muurplanten, vleermuizen, huismussen.
- Technische keuzes: speciale mortel (Hydraulische kalkmortel), glaswol, vergroting boomvakken.
- Planvorming door Angelo Commelin (civiel) en Bas Wattel (ecologie).
- Thema’s: erfgoed, biodiversiteit, innovatie, educatie.
FASE 2: Verwerving
financiering door EU-Interreg
FASE 3: Uitvoering
- Inventarisatie, verwijdering en opslag van planten.
- Restauratie kademuren.
- Terugplaatsing planten met aangepaste materialen.
- Boomvakvergroting, aanleg kwetterbosjes.
- Ecologische randvoorwaarden: aanwezige flora en fauna, kader Natuur‑inbouw.
FASE 4 - Onderhoud en monitoring
- Monitoring volgt nog; geen resultaten bekend.
- Globaal resultaat: erfgoed hersteld met versterkte biodiversiteit.
VARIA
- Technische details: speciale mortel, glaswol; vergroeningselementen.
- Expertise: civiel en ecologisch.
Ecoloog plaatst muurvegetatie
©Gemeente Middelburg
Blijf je graag op de hoogte?
Schrijf je in op onze nieuwsbrief!