(Be)Leefbare Schelde
Een socialer Europa
Het Schelde-estuarium vormt een unieke geologische eenheid die de grensstreek tussen Vlaanderen en Nederland verbindt. De streek kent een gemeenschappelijke cultuurhistorische geschiedenis, maar ook een gedeelde gemeenschappelijke uitdaging voor de toekomst. Het vereist sterke samenwerking om het projectgebied te kunnen profileren als toeristische topbestemming.
Realisaties
Concrete verbeteringen voor natuur, recreatie en waterbeheer langs de Schelde. Ontdek de resultaten.
Door de ogen – een nieuwe blik op het Zwin
Een immersieve 360°-beleving waarin bezoekers het Zwin ontdekken vanuit het perspectief van zijn dieren.
In het Zwin Natuur Park kunnen bezoekers met Door de ogen. Een blik in de wereld van zij die nooit spreken het natuurgebied ervaren vanuit een bijzonder perspectief: dat van de dieren die er leven. De immersieve beleving werd op 10 juli 2026 officieel geopend en neemt bezoekers mee in de wereld van onder andere de gaffelwaterjuffer, boomkikker, kleine zilverreiger, slechtvalk en ooievaar. Via film, animatie, interactieve elementen, projecties en originele muziek van componist en dirigent Dirk Brossé komt een wereld tot leven die voor mensen normaal grotendeels verborgen blijft.
De ervaring duurt ongeveer tien minuten en volgt de natuurlijke ritmes van het Zwin, zoals eb en vloed, dag en nacht en de seizoenen. Vanuit de verschillende perspectieven wordt zichtbaar hoe nauw de soorten met elkaar verbonden zijn en welke rol zij spelen binnen het voedselweb en het kwetsbare ecosysteem van het Zwin. Tegelijkertijd laat de beleving zien dat de natuur voortdurend verandert en besteedt ze aandacht aan klimaatverandering en het belang van de bescherming van het gebied.
Met Door de ogen kiest het Zwin Natuur Park voor een innovatieve en toegankelijke manier om bezoekers dichter bij de natuur te brengen. De combinatie van natuur, technologie, kunst en muziek maakt het mogelijk om het Zwin niet alleen te bekijken, maar daadwerkelijk vanuit een ander perspectief te ervaren. De realisatie kwam tot stand met €100.000 Europese steun vanuit het Interreg Vlaanderen-Nederlandproject (Be)Leefbare Schelde, naast bijdragen van de Provincie West-Vlaanderen en het Agentschap voor Natuur en Bos. Het concept en de productie werden verzorgd door CREATE.eu, in samenwerking met het Zwin Natuur Park.
Vernieuwde Duinenstraat in Oostende plechtig geopend
“Meer dan 1.000 fietsers per dag maken gebruik van deze weg”
De omgeving van de Onze-Lieve-Vrouw-ter-Duinenkerk, beter bekend als het Duinenkerkje, is opnieuw ingericht. De vernieuwde Duinenstraat vormt een belangrijke fiets- en wandelverbinding binnen het Groen Lint en het Bovenlokaal Functioneel Fietsroutenetwerk. Met meer dan 1.000 fietsers per dag is de route een belangrijke verbinding voor recreanten en inwoners.
Bij de herinrichting is nadrukkelijk gekozen voor een groenere en klimaatbestendige omgeving. In de duinen zijn bestaande verhardingen verwijderd en in het polderlandschap zijn uitgravingen gedaan om water en natuur meer ruimte te geven. Binnen het Life Dunias-project worden daarnaast invasieve soorten zoals mahonie en rimpelroos verwijderd, zodat inheemse planten en de biodiversiteit zich verder kunnen ontwikkelen.
Ook de beleving van het landschap kreeg aandacht. Een nieuw uitkijkplatform met zitbank biedt bezoekers zicht op het Duinenkerkje en het landschap dat James Ensor inspireerde. Daarnaast werd het kunstwerk Ik, James Ensor van Daniel Spoerri tijdelijk onderdeel van de vernieuwde omgeving, als verwijzing naar het Ensorjaar 2024.
De herinrichting kwam tot stand door samenwerking tussen de stad Oostende en verschillende partners, waaronder het Agentschap Maritieme Dienstverlening en Kust (MDK), het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB), Onroerend Erfgoed en Westtoer. De totale investering bedroeg €1.786.278, mede mogelijk gemaakt door subsidies van Toerisme Vlaanderen, het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO), de Provincie West-Vlaanderen en de Vlaamse overheid via de Blue Deal.
Tussen Vesting & Delta
Een permanente museale presentatie waarin water, bodem en klimaat het verhaal van Bergen op Zoom vertellen.
Met Tussen Vesting & Delta heeft het Markiezenhof een nieuwe permanente presentatie gerealiseerd waarin bezoekers ontdekken hoe water, bodem en klimaat de ontwikkeling van Bergen op Zoom door de eeuwen heen hebben beïnvloed. De presentatie laat zien hoe de stad ontstond op de grens van klei en zand, zout en zoet, en hoe deze bijzondere ligging nog altijd bepalend is voor het landschap en het dagelijks leven.
Historische objecten, interactieve elementen en verhalen van deskundigen brengen de verschillende lagen van het gebied samen. Een bijzondere blikvanger is de indrukwekkende maquette van de vestingstad uit 1747, die bezoekers een beeld geeft van Bergen op Zoom in een belangrijk moment uit haar geschiedenis.
De presentatie kijkt echter niet alleen terug. Door het verleden te verbinden met actuele thema's als water, bodem en klimaat ontstaat ook ruimte om na te denken over de toekomst van het gebied. De bezoeker wordt meegenomen in het landschap en ontdekt hoe sterk de omgeving en de ontwikkeling van de stad met elkaar verbonden zijn.
Op 10 september 2026 werd Tussen Vesting & Delta officieel geopend in het Markiezenhof. Tijdens de opening werd benadrukt hoeveel verschillende partners, medewerkers en vrijwilligers hebben bijgedragen aan de totstandkoming van de nieuwe ruimte.
De presentatie sluit aan bij de doelstellingen van (Be)Leefbare Schelde om het landschap, erfgoed en de verhalen van de Scheldedelta op een toegankelijke en aantrekkelijke manier beleefbaar te maken. Zo biedt Tussen Vesting & Delta bezoekers een nieuwe blik op het gebied waar Zeeland en Brabant elkaar raken.
Zelf Tussen Vesting & Delta ontdekken? Bezoek het Markiezenhof en ervaar het verhaal van water, bodem en klimaat van dichtbij. Meer informatie en tickets vind je op de website van het Markiezenhof.
MAP – Mercator brengt de wereld van cartografie tot leven
Een innovatief museum waar historische topstukken en interactieve technologie samen een nieuw pad vormen.
In december 2025 opende MAP – Mercator in Sint-Niklaas officieel de deuren. Als eerste museum in België dat volledig is gewijd aan cartografie, neemt het bezoekers mee in de wereld van kaarten, kaartmakers en de blijvende invloed van Gerard Mercator. Historische topstukken, zoals de originele globes van Mercator en de Lafreri-atlas, worden gecombineerd met interactieve installaties, projecties en digitale toepassingen die bezoekers uitnodigen om kaarten op een vernieuwende manier te ontdekken.
De thematische museumopstelling laat zien hoe kaarten niet alleen onze omgeving in beeld brengen, maar ook verhalen vertellen, perspectieven vormen en ons helpen de wereld beter te begrijpen. Door erfgoed en technologie samen te brengen, ontstaat een beleving waarin bezoekers actief worden meegenomen in het verhaal achter cartografie.
Dat deze aanpak aanspreekt, blijkt uit het succes van het museum. Nog geen zes maanden na de opening mocht MAP – Mercator zijn 20.000ste bezoeker verwelkomen. Daarmee bevestigt het museum zijn rol als een nieuwe culturele trekpleister waar inwoners, scholen, toeristen en erfgoedliefhebbers samenkomen om het rijke cartografische erfgoed van Vlaanderen te ontdekken.
Voor meer informatie over het museum, bekijk hier de officiële pagina!
Dichter bij Water - Een zee denkbaar
Van de strijd tegen de zee naar samenleven met het water.
Op zaterdag 11 juli 2026 vond in en rond het Watersnoodmuseum de nieuwste editie van Dichter bij Water plaats. Het festival stond in het teken van onze veranderende relatie met water en nodigde bezoekers uit om stil te staan bij de overgang van vechten tegen de zee naar samenleven met de zee. Met een gevarieerd programma vol poëzie, muziek, kunst en inspirerende ontmoetingen liet het festival zien hoe cultuur kan bijdragen aan nieuwe perspectieven op water, landschap en erfgoed.
Bezoekers konden onder meer genieten van voordrachten van dichters en schrijvers, poëziefilms, kunstinstallaties, een creatieve workshop zeefdrukken en optredens van onder andere avonturier Jaco Benckhuijsen en de band Overzee. Ook bood het programma ruimte aan bijzondere initiatieven zoals Stichting De Eenzame Uitvaart en het podiumprogramma Waterige samenstelsels, waarin schrijvers hun visie op de relatie tussen mens en water deelden.
Het festival sluit naadloos aan bij de ambities van (Be)Leefbare Schelde: mensen op een inspirerende manier verbinden met het landschap, de geschiedenis en de verhalen van de Scheldedelta. Benieuwd naar het volledige programma of wil je nalezen welke onderdelen deel uitmaakten van deze editie? Bekijk dan de evenementpagina van het Watersnoodmuseum.
Industrieel erfgoed tot leven met augmented reality
Innovatieve technologie maakt de historische werkplaats van Scheepswerven Baasrode op een nieuwe manier leefbaar.
Hoe laat je historische machines weer werken zonder ze daadwerkelijk in beweging te brengen? Op de Scheepswerven Baasrode is hiervoor een innovatieve augmented reality-toepassing ontwikkeld. Historische machines zijn digitaal gereconstrueerd en geanimeerd, waardoor bezoekers op een veilige en toegankelijke manier kunnen ontdekken hoe de scheepswerf aan het begin van de twintigste eeuw functioneerde.De toepassing brengt verleden en toekomst samen. Door digitale animaties over de fysieke machines te projecteren, ontstaat een intuïtieve bezoekerservaring waarin het authentieke erfgoed centraal blijft staan. Zo wordt niet alleen het verhaal van de scheepswerf verteld, maar wordt het ook écht beleefbaar voor een breed publiek. Deze realisatie laat zien hoe innovatie kan bijdragen aan het behouden, ontsluiten en toegankelijk maken van het gedeelde erfgoed in de Scheldedelta.
Een nieuw hoofdstuk voor het Oosterscheldemuseum in Yerseke
In Yerseke is op 20 april 2026 de aftrap gegeven voor de transformatie van het Oosterscheldemuseum. Tijdens een persmoment onthulde de voorzitter van het museum samen met wethouder Ad Meeuwsen het bouwbord voor het project.
Met deze vernieuwingsslag groeit het museum uit tot een eigentijdse erfgoed- en belevingsplek waar het verhaal van leven en werken met het water centraal staat. De geschiedenis van de schaal- en schelpdiersector, de verdronken dorpen en de voortdurende wisselwerking tussen mens, water en klimaat vormen daarbij de rode draad.
De transformatie sluit aan bij de doelen van het Interreg Vlaanderen‑Nederland programma en de bredere samenwerking binnen de Scheldedelta. Het Oosterscheldemuseum wordt een belangrijke ‘poort’ waar bezoekers niet alleen terugkijken naar het verleden, maar ook worden meegenomen in actuele en toekomstige uitdagingen rond klimaatverandering, duurzaamheid en voedselproductie. Met interactieve presentaties en nieuwe verbindingen met het omliggende landschap wordt het verhaal van de Oosterschelde zichtbaar, voelbaar en beleefbaar gemaakt voor een breed publiek.
De start van dit traject markeert een belangrijke stap in het versterken van cultureel erfgoed en grens overstijgende samenwerking in de regio, met Yerseke als aansprekend voorbeeld van hoe historie, innovatie en toekomstperspectief samenkomen.
Begin 2027 gaat het vernieuwde museum open.
Het gemeentegedicht 'Behalve het verdwijnen', vereeuwigd in de omgeving van de Kaai en de Schelde
Op 14 september 2024 stond het Watersnoodmuseum in het teken van Dichter bij Water, een literair festival waarin poëzie, muziek en kunst bezoekers uitnodigden om anders naar water en de veranderende delta te kijken.
Expo GEOWONDER
De GEOWONDER-expo is een fototentoonstelling die plaatsvond van 1 maart tot en met 1 juni 2025 in het Zwin Natuur Park te Knokke-Heist, België.De expositie toont de winnende beelden van de fotografiewedstrijd GEOWONDER, waarvoor de jury uit meer dan 400 inzendingen de mooiste foto's selecteerde uit de verschillende regio's en categorieën, waaronder dieren, planten, klimaat en landschap. Al deze foto's zijn gemaakt in het Geopark Schelde Delta.